VIII.	Międzynarodowy  kontekst  działalności  radiowej  i  telewizyjnej

Realizacja polityki audiowizualnej na forum Unii Europejskiej 

Planowana zmiana dyrektywy o telewizji bez granic
W związku z przeglądem postanowień dyrektywy Rady Nr 89/552/EEC z 3 października 1989 roku, zmienionej dyrektywą Rady i Parlamentu Europejskiego (97/36/EC) z 30 czerwca 1997 roku w sprawie koordynacji określonych przepisów prawa, ustawodawstwa lub działań administracyjnych w państwach członkowskich w zakresie emisji programów telewizyjnych (tzw. dyrektywa O telewizji bez granic) w ubiegłym roku kontynuowane były konsultacje związane z  planowaną zmianą dyrektywy. 
Istotnym elementem w nakreśleniu planu działań rewizji dyrektywy było przyjęcie przez Komisję Europejską 6 stycznia 2003 roku czwartego raportu na temat implementacji dyrektywy o telewizji bez granic. Raport stwierdza, że wdrażanie dyrektywy jest ogólnie zadowalające i zapewniony jest wolny przepływ transmisji telewizyjnych w krajach Wspólnoty.
Zauważono, że w latach 2001-2002, objętych okresem ostatniego badania wykonania postanowień dyrektywy o telewizji bez granic wzrosła liczba dostępnych programów telewizyjnych. 
W początkach 2001 roku odnotowano na obszarze UE ponad 660 programów o ogólnokrajowym zasięgu, rozpowszechnianych drogą naziemną, satelitarną lub kablową, co stanowiło ponad 25% wzrost w porównaniu z rokiem poprzednim. Znacząco wzrosła liczba programów, których rozpowszechnianie wykracza poza terytorium jednego państwa, głównie za pośrednictwem drogi satelitarnej. Zauważono też, że wiele programów jest rozpowszechnianych więcej niż jedną drogą. Rozpowszechnianie satelitarne zyskuje coraz większą popularność. 
Obserwowany jest rozwój telewizji cyfrowej i nowych typów usług z nią związanych. Dotyczy on głównie telewizji satelitarnej, bowiem wprowadzenie DTT (cyfrowej telewizji naziemnej) nie spotkało się z tak pozytywnym przyjęciem jak oczekiwano. Pod koniec 2001 roku tylko ok. 1.5 miliona gospodarstw domowych na obszarze UE było podłączonych za pomocą set-top-box’ów do DTT (dane dotyczą Hiszpanii, Szwecji, Finlandii i Wielkiej Brytanii – kraju, gdzie DTT jest najbardziej upowszechniona). 
W tym samym czasie na terenie Unii Europejskiej szeroko upowszechniła się cyfrowa telewizja satelitarna. Do satelitarnych platform cyfrowych dostęp miało ponad 19 milionów gospodarstw domowych, a ponadto 3 miliony gospodarstw domowych odbierało przekaz cyfrowy drogą kablową. Ogólną penetrację telewizji cyfrowej na terenie UE pod koniec 2001 roku szacowano na prawie 16%. 
W Unii Europejskiej zaznaczyła się jednak różnica poglądów w kwestii rozszerzenia zakresu dyrektywy na nowe technologie. Nie można obecnie przewidzieć, czy nowelizacja dyrektywy dokona rozszerzenia, zawartych w niej regulacji zawartości programów telewizyjnych na nowe technologie, czy też ograniczy się jedynie do zmian regulacji w ramach obecnego zakresu obowiązywania dyrektywy, w odniesieniu do telewizji w jej tradycyjnym kształcie.
Raport wskazuje, iż nadawcy publiczni - w objętym badaniem 2001 roku – zasadniczo utrzymali swój poziom oglądalności. Również programy płatnej telewizji (pay-tv) generalnie utrzymały swój udział w rynku.
W raporcie Komisja Europejska wskazała, iż dostosowanie do rozwijającego się rynku i postępu technologicznego wymaga rozważenia ewentualnych zmian w dyrektywie o telewizji bez granic. Jak wskazała Komisja Europejska wpływ zaawansowanych technologii cyfrowych oraz wzrost liczby programów dostępnych drogą naziemną, satelitarną, kablową, a także poprzez Internet, jak również rozwój nowych typów usług i produktów, takich jak transmisja na żądanie (on-demand television), telewizja interaktywna, PVR, etc. obrazuje głębokie zmiany zachodzące w sektorze audiowizualnym, które powinny być wzięte pod uwagę przy rewizji dyrektywy o telewizji bez granic. Komisja Europejska uznała, że należy zwrócić uwagę również na nowe regulacje przyjęte w poszczególnych państwach członkowskich.
Rozważając rewizję dyrektywy, Komisja Europejska podkreśliła istotną wagę właściwego określenia przedmiotowego zakresu spraw objętych przyszłą regulacją. Komisja Europejska wskazała na konieczność zachowania zasady technologicznej neutralności dyrektywy tj. braku różnicowania ze względu na sposób rozpowszechniania (drogą naziemną, satelitarną, kablową etc.) i niezależnie od tego, czy jest to rozpowszechnianie w sposób analogowy czy cyfrowy. Zwrócono także uwagę na konieczność właściwego rozgraniczenia pomiędzy rozpowszechnianiem (skierowanym do publicznego odbioru), a usługami społeczeństwa informacyjnego (świadczonymi na indywidualne żądanie), co nabiera szczególnego znaczenia w dobie postępującej konwergencji.
Jak zauważono w raporcie należy rozważyć wybór środków, które posłużą do osiągnięcia celów dyrektywy. Dyrektywa określa ramy, które powinny zapełnić ustawodawstwa krajowe. Ustawodawstwa mogą przewidywać większy udział samoregulacji oraz koregulacji.
Raport Komisji Europejskiej określił roboczy plan działań w ramach procesu zmiany dyrektywy, a w szczególności zidentyfikował sześć tematów, będących przedmiotem badania w ramach tego procesu:
•	wydarzenia o zasadniczym znaczeniu społecznym,
•	promowanie różnorodności kulturowej i konkurencyjności na europejskim rynku programów telewizyjnych, w szczególności do kwestii tzw. europejskich kwot ekranowych,
•	ochrona praw konsumentów w zakresie reklamy, sponsorowania i telesprzedaży i autopromocji,
•	ochrona małoletnich, ochrona porządku publicznego, prawo do odpowiedzi,
•	stosowanie dyrektywy i aspekty z tym związane, w szczególności  kwestie określania właściwości jurysdykcyjnej, funkcjonowania Komitetu Kontaktowego i roli krajowych organów regulacyjnych,
•	dostęp do krótkich fragmentów dotyczących wydarzeń, będących przedmiotem praw wyłącznych.
Duże znaczenie miały w tym procesie dwie tury tzw. publicznych wysłuchań (public hearings) w kwietniu i czerwcu 2003 roku oraz pisemne stanowiska przekazywane w tej sprawie przez państwa członkowskie UE, zainteresowane organizacje i instytucje. Strony zainteresowane mogły przekazać swoje sugestie do 15 lipca 2003 roku. Komisja Europejska otrzymała ponad 150 dokumentów zawierających takie sugestie (ok. 1350 stron). Konsultacje poświęcone były szerokiemu spektrum zagadnień, a w szczególności  problematyce dotyczącej prawnej regulacji:
•	reklamy, telesprzedaży i sponsorowania, 
•	ważnych wydarzeń, 
•	prawa do krótkich sprawozdań, 
•	promocji produkcji europejskiej oraz niezależnej produkcji europejskiej, 
•	ochrony małoletnich.
Rezultaty tych konsultacji (pisemne komentarze i dyskusja publiczna), zostały omówione z członkami Komitetu Kontaktowego, powołanego dyrektywą o telewizji bez granic oraz z krajowymi regulatorami audiowizualnymi podczas spotkań High Level Group of the Regulatory Authorities in the Field of Broadcasting.
12 grudnia 2003 roku Komisja Europejska przedstawiła komunikat w sprawie przyszłości europejskich regulacji dotyczących mediów audiowizualnych, Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komitetowi Gospodarczemu i Społecznemu oraz Komitetowi Regionów. W komunikacie Komisja Europejska zapowiedziała podejście dwuetapowe do zmian regulacyjnych w przedmiotowym obszarze. 
W perspektywie krótkoterminowej zapewnienie większej pewności prawnej jest możliwe poprzez wydanie w pierwszym kwartale 2004 roku komunikatu sprawie reklamy telewizyjnej. Ten komunikat interpretacyjny wyjaśni w szczególności, w jakim zakresie obecna dyrektywa ma zastosowania dla nowych technik reklamowych. Komisja Europejska zaproponuje także w pierwszym kwartale 2004 roku aktualizację zalecenia w sprawie ochrony małoletnich i godności ludzkiej.
W perspektywie średnioterminowej szereg kwestii wymaga głębszego przemyślenia i dyskusji, których rezultatem może być wprowadzenie w przyszłości zmian w dyrektywie o telewizji bez granic. Kwestie takie będą analizowane przez Komisję Europejską, we współpracy z ekspertami w grupach tematycznych (focus groups). Spotkania grup w 2004 roku będą dotyczyły następujących tematów:
•	regulacja treści audiowizualnych, 
•	poziom szczegółowości w regulacjach dotyczących reklam,
•	prawo do informacji oraz prawo do krótkich sprawozdań.
Ponadto zostaną udostępnione wyniki badań, dotyczące następujących kwestii:
•	badanie porównawcze wpływu metod kontroli na rynku reklamy telewizyjnej w państwach członkowskich Unii Europejskiej i innych krajach, 
•	badanie wpływu środków prawnych dotyczących promocji dystrybucji i produkcji programów telewizyjnych (europejskich i krajowych), o której mowa w art. 25(a) dyrektywy, 
•	badanie dotyczące koregulacji w sektorze mediów,
•	badanie dotyczące środków regulacyjnych mających zastosowanie dla telewizji interaktywnej,
Wyniki tych badań będą prezentowane w latach 2004 - 2005. 
Biorąc pod uwagę fakt, że w 2004 roku odbędą się wybory do Parlamentu Europejskiego oraz wybór nowej Komisji Europejskiej (kadencja obecnej kończy się w 2004 roku), a także fakt, że opracowanie i przyjęcie dyrektywy trwa zwykle co najmniej dwa lata, po czym musi nastąpić okres wprowadzenia jej przepisów do systemu prawnego państw członkowskich, najwcześniejszą możliwą datą wejścia w życie znowelizowanej dyrektywy jest 2007 rok.  

Realizacja polityki audiowizualnej w strukturach Unii Europejskiej
Istotne znaczenie, w kształtowaniu europejskiej polityki audiowizualnej, w ramach współpracy pomiędzy poszczególnymi instytucjami Unii Europejskiej, mają prace podejmowane w gremiach eksperckich.
Odgrywają one ważną rolę w wyrażaniu opinii o zjawiskach, zachodzących na rynku audiowizualnym, w tym na temat wyzwań i możliwości, jakie stoją przed mediami elektronicznymi w związku z rozwojem nowych technologii. Gremia eksperckie uczestniczą też w projektowaniu nowych regulacji, dotyczących sektora audiowizualnego. 
Grupy robocze Rady Unii Europejskiej, składające się z ekspertów pochodzących z państw członkowskich, przygotowują na poziomie technicznym kwestie wymagające specjalistycznej wiedzy w danym zakresie, które mają być przedmiotem obrad Rady oraz Komitetu Stałych Przedstawicieli. 
Do dnia akcesji, kraje przystępujące uczestniczą w pracach grup w ramach statusu aktywnego obserwatora.
Grupa robocza do spraw polityki audiowizualnej
W zakresie obejmującym tematykę audiowizualną wyróżnić prace grupy roboczej do spraw polityki audiowizualnej działającej przy Radzie Unii Europejskiej, w której począwszy od drugiej połowy 2003 roku, biorą udział przedstawiciele KRRiT. 
Grupa robocza do spraw polityki audiowizualnej przygotowywała projekt rezolucji w sprawie depozytu dzieł kinematograficznych. W projekcie tym podkreślono, że europejskie dzieła audiowizualne stanowią część dziedzictwa audiowizualnego państw członkowskich UE i powinny być chronione. Wezwano państwa członkowskie do ustanowienia skutecznych systemów przechowywania i ochrony dzieł kinematograficznych, w archiwach krajowych, instytutach filmowych lub innych podobnych instytucjach.
Podkreślono konieczność zapewnienia możliwości korzystania ze zgromadzonych dzieł audiowizualnych w celach edukacyjnych, kulturalnych, naukowych, lub innego niekomercyjnego użytku o podobnym charakterze, respektując prawa autorskie i prawa pokrewne.
Wskazano także na celowość rozważenia przez Komisję Europejską możliwych sposobów rozwoju współpracy pomiędzy państwami członkowskimi w tym zakresie, a w szczególności: wymiany informacji na temat przechowywania i ochrony filmów europejskich, zachęcania do współpracy pomiędzy archiwami filmowymi, poprawy koordynacji działań, związanych z katalogowaniem zbiorów filmowych, zwiększenia wiedzy młodzieży na temat europejskiego dziedzictwa kinematograficznego oraz wykorzystania go w działaniach mających na celu promowanie umiejętności świadomego i dojrzałego korzystania ze środków przekazu. 
Uznano za wartą kontynuowania dotychczasową praktykę wymiany doświadczeń oraz wymiany najlepszych rozwiązań przez państwa członkowskie, w ramach powołanych przez Komisję Europejską grup ekspertów w dziedzinie kinematografii. Zalecono informowanie Rady o postępie tych prac.
Grupa omawiała szereg innych zagadnień szczegółowych m.in. komunikat Komisji Europejskiej w sprawie przyszłej polityki regulacyjnej w europejskim sektorze audiowizualnym, przedłużenie programów Media Plus i Media Szkolenie, propozycję decyzji Rady Parlamentu dotyczącą uczestnictwa Wspólnoty Europejskiej w Europejskim Obserwatorium Audiowizualnym etc.
Udział przedstawicieli KRRiT w spotkaniach krajowych regulatorów rynku audiowizualnego z Komisją Europejską
Komisja Europejska, doceniając rolę krajowych ciał regulacyjnych właściwych w sprawach audiowizualnych, w monitorowaniu prawidłowego stosowania oraz wypełniania celów dyrektywy o telewizji bez granic, a także mając na uwadze ich doświadczenia w tym zakresie uznała za celowe włączenie przedstawicieli ciał regulacyjnych w prace nad planowaną nowelizacją dyrektywy. Komisja Europejska wystosowała zaproszenie do krajowych regulatorów audiowizualnych.
Uznanie roli krajowych organów regulacyjnych w przyczynianiu się do wypełniania celów dyrektywy oraz pozytywne doświadczenia z dotychczasowych spotkań przedstawicieli krajowych regulatorów audiowizualnych z Komisją Europejską (High-level Group of Executives of Regulatory Authorites in the Field of Broadcasting), znalazły wyraz także w komunikacie Komisji Europejskiej na temat przyszłości europejskiej polityki audiowizualnej. W komunikacie tym Komisja Europejska wskazała, że rozważane jest powołanie stałej grupy europejskich regulatorów rynku audiowizualnego.
W 2003 roku odbyły się dwa spotkania grupy europejskich regulatorów rynku audiowizualnego (27 marca i 14 października 2003 roku),  z udziałem krajów kandydujących. W spotkaniach tych uczestniczyli przedstawiciele KRRiT. 
Podczas spotkań dyskutowano o uwagach, zawartych w czwartym raporcie z wdrażania dyrektywy o telewizji bez granic, a także przedstawionym przez Komisję Europejską roboczym programie prac nad zmianą dyrektywy. Omówiono również wyniki konsultacji społecznych, przeprowadzonych przez Komisja Europejską w tej sprawie. 
Podczas dyskusji poruszono wiele zagadnień szczegółowych, odnoszących się do ewentualnej zmiany dyrektywy (m.in. dotyczących reklamy, ochrony dzieci i młodzieży, określania właściwości jurysdykcyjnej, ewentualnego objęcia zakresem znowelizowanej dyrektywy nowych form rozpowszechniania i nowych typów usług, jakie można oferować w środowisku cyfrowym, a także zależności pomiędzy ogólną zasadą swobody odbioru i retransmisji, a zakresem ochrony odbiorców przed treściami szkodliwymi etc.). Dyskutowano również o problemach z interpretacją przepisów art. 2 dyrektywy, dotyczących określania właściwości jurysdykcyjnej.
Przedmiotem dyskusji na forum grupy regulatorów stało się również planowane, w pierwszym kwartale 2004 roku, przez Komisję Europejską określenie zasad dotyczących stosowania postanowień obowiązującej dyrektywy do nowych form reklamy, a w szczególności, reklamy wykorzystującej podzielony ekran, reklamy wirtualnej i reklamy interaktywnej. Wiąże się z tym szereg kwestii szczegółowych, m.in. dotyczących czasu trwania reklam, możliwości przerywania audycji przez reklamę, rozdziału pomiędzy treścią programu, a treścią przekazu reklamowego etc. 
Komisja Europejska poinformowała, że w trakcie 2004 roku przewiduje się powołanie tematycznych grup eksperckich, które będą pracować nad poszczególnymi zagadnieniami do uregulowania w nowelizacji dyrektywy o telewizji bez granic. Zagadnienia te dotyczą m.in. regulacji treści audiowizualnych, uregulowań reklamowych, prawa do robienia krótkich sprawozdań. Państwa członkowskie mogą zgłaszać swoich przedstawicieli do pracy w tych grupach. 
Komisja Europejska zaproponowała, aby kolejne spotkanie z przedstawicielami organów regulujących odbyło się wiosną 2004 roku, a jego tematem byłaby dalsza dyskusja nad zmianą dyrektywy o telewizji bez granic.
Komitet Kontaktowy do spraw dyrektywy o telewizji bez granic
W 2003 roku przedstawiciele KRRiT uczestniczyli w spotkaniach Komitetu Kontaktowego do spraw dyrektywy o telewizji bez granic. 
Komitet konsultacyjny, powołany został w oparciu o artykuł 23a dyrektywy i działa pod auspicjami Komisji Europejskiej. Komitet składa się z przedstawicieli państw członkowskich, obradujących pod przewodnictwem przedstawiciela Komisji. 
Zadaniem Komitetu Kontaktowego jest w szczególności:
•	ułatwianie implementacji dyrektywy poprzez regularne konsultacje w zakresie wszelkich praktycznych problemów, wynikających z zastosowania jej postanowień, 
•	opracowywanie opinii w sprawie realizacji przez państwa członkowskie postanowień dyrektywy, 
•	tworzenie forum wymiany informacji, 
•	omawianie wyników prowadzonych konsultacji, 
•	usprawnianie wymiany informacji pomiędzy państwami członkowskimi, a Komisją Europejską w sprawie aktualnej sytuacji oraz rozwoju działalności regulacyjnej w zakresie świadczenia usług nadawczych, z uwzględnieniem polityki audiowizualnej Wspólnoty i postępu technicznego, 
•	śledzenie wszelkich zmian w branży, w odniesieniu do których pożądana byłaby wymiana informacji.
Po raz pierwszy w pracach Komitetu Kontaktowego wzięli udział przedstawiciele państw kandydujących do UE w charakterze aktywnych obserwatorów, zapoznając się z pracami Komitetu. Po akcesji do Unii Europejskiej będą mogli w pełni aktywnie uczestniczyć w jego pracach.
Podczas spotkań Komitetu rozważano efekty konsultacji publicznych (public hearings), przeprowadzonych w związku z planowaną zmianą dyrektywy o telewizji bez granic. Szczególną uwagę poświęcono problematyce uregulowania kwestii, dotyczących reklamy i sponsorowania w kontekście ekspansywnego rozwoju nowych technik reklamowych. Przekaz cyfrowy, stwarzając nowe możliwości w zakresie rozpowszechniania telewizyjnego, promuje innowacyjność, prowadzi do zwiększenia konkurencji pomiędzy nadawcami (m.in. poprzez zwiększenie oferty wysoce zróżnicowanych usług), a tym samym prowadzi do fragmentaryzacji rynku. Na potrzeby takiego rynku nie wystarcza tradycyjna reklama telewizyjna, kierowana do bardzo szerokiej widowni. Planowany komunikat interpretacyjny w sprawie stosowania nowych technik reklamowych staje się niezwykle potrzebny. 
Dyskutowano również o szeregu innych kwestii ujętych przez Komisję Europejską, w ramach sześciu grup tematycznych, w tym ewentualną zmianę przepisów, odnoszących się do ważnych wydarzeń, uregulowanie prawa do dokonywania krótkich sprawozdań z wydarzeń, będących przedmiotem praw wyłącznych, w tym wydarzeń sportowych i innych wydarzeń wzbudzających duże społeczne zainteresowanie. Przedstawiciel Komisji Europejskiej wskazał, w tym kontekście na rekomendację Rady Europy w R(91)5 o prawie do robienia krótkich sprawozdań z ważnych wydarzeń, do których transmisji zakupiono prawa na zasadzie wyłączności. 
Przedstawiciele Komisji Europejskiej informowali o planowanym trybie prac nad rewizją dyrektywy oraz dyskutowano na temat planowanego komunikatu w odniesieniu do nowych technik reklamowych. Jak wskazała Komisja Europejska powodem opracowywania komunikatu jest odmienne interpretowanie tych samych postanowień dyrektywy przez poszczególne państwa członkowskie. W niektórych państwach stosowanie nowych technik reklamowych jest dozwolone, w innych ograniczone, a w kolejnych zakazane. Komisja Europejska przypomniała, że celem przepisów regulujących nadawanie reklam jest zapewnienie równowagi między swobodą prowadzenia działalności przez nadawców, a ochroną odbiorców. Zdaniem Komisji Europejskiej stosowanie nowych technik reklamowych przyczynia się do rozwoju całego sektora audiowizualnego. W komunikacie Komisja Europejska nie będzie wprowadzała nowych rozwiązań legislacyjnych, a jedynie dokona interpretacji obowiązujących postanowień dyrektywy. 
Podczas spotkań Komitetu Kontaktowego dyskutowano również sprawach szczegółowych np. o problematyce product placement w związku z dokumentem przedłożonym przez Danię, dotyczącym używania nazwy lub znaku towarowego w nazwie programu. Omawiano też spór między Holandią a Luksemburgiem w sprawie określenia właściwości jurysdykcyjnej w stosunku do stacji RTL 4 i RTL 5. Dyskutowano również o sytuacji na rynku produkcji niezależnej. 
Podczas obrad Komitetu Kontaktowego poruszono również problem dostosowania programu telewizyjnego do potrzeb osób niesłyszących, niedosłyszących, niewidomych i niedowidzących. Komitet wysłuchał prezentacji Royal National Institute for Deaf People i Royal National Institute for Blind People na temat działań, jakie konieczne są dla ułatwienia osobom niepełnosprawnym korzystania z usług audiowizualnych. W przypadku osób niewidzących i niedowidzących przede wszystkim potrzebne jest wprowadzenie audio-opisów oraz ułatwienie nawigacji po programach (uproszczony interfejs) W przypadku osób niesłyszących i niedosłyszących konieczne jest upowszechnienie stosowania napisów na ekranie oraz zwiększenie liczby programów tłumaczonych na język migowy. 
Grupa robocza do spraw telekomunikacji i usług teleinformatycznych Rady UE 
W pracach grupy roboczej, która stanowi forum wymiany informacji i dyskusji na tematy związane z jej zakresem działania, uczestniczą przedstawiciele krajów członkowskich UE. Podczas prezydencji włoskiej, w drugiej połowie 2003 roku, prace grupy koncentrowały się m.in. na takich zagadnieniach jak: sieci szerokopasmowe, postępy realizacyjne poszczególnych celów planu działania eEurope2005, kontynuacja programu wspólnotowego IDA (Interchange of Data between Administrations).
W 2003 roku grupa często podejmowała problem stworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Sieci i Informacji (European Network and Information Security Agency – ENISA), poddając szczegółowej dyskusji projekt dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady powołującej agencję. 
Wiele aspektów tego projektu wzbudza kontrowersje (poczynając od podstawy prawnej i traktatowej powołania agencji, aż po różne aspekty jej struktury i zasad działania takie jak np. powołanie składu Management Board i ilość głosów dla Komisji Europejskiej, sposób powoływania dyrektora agencji). Z tego powodu powołanie agencji może się opóźnić.
W związku z pracami Parlamentu Europejskiego nad tym projektem zarysowały się kolejne wątpliwości, dotyczące m.in. utrzymania komitetu lub grupy doradczej agencji. 
Przedstawiciele Komisji Europejskiej przedstawili ogólne założenia kontynuacji programu wspólnotowego IDA (Interchange of Data between Administrations) w kontekście funkcji, jakie ten program ma spełnić w realizacji planu działania eEurope2005. Program ma kierować się na oferowanie narzędzi i infrastruktury dla świadczenia pan-europejskich usług g-Government dla administracji, biznesu i obywateli. Stąd propozycja zmiany nazwy programu na IDABC (Interchange of Data between Administrations, Business, Citizens). Proponowany okres obowiązywania programu to lata 2005 – 2009. Zakłada się równocześnie scalenie dotychczasowych  dwóch części programu w jedną. 
W dyskusji na pierwszy plan wysuwała się wątpliwość, co do zasięgu oddziaływania programu. Usługi paneuropejskie mają trudny do objęcia zasięg, a ponadto pewien wspólny zakres tych usług musi być realizowany przez wszystkie kraje. Zastanawiano się także, czy program powinien obejmować swym zasięgiem administrację lokalną.
W październiku 2003 roku omawiano projekt decyzji Parlamentu i Rady UE, dotyczący programu Pan-European eGovernment Services to Public Administrations, Business and Citizens (IDABC)
W dyskusji zwrócono uwagę na zbyt duży zakres działań, jakimi ma zająć się przyszły program, przeniesienie ciężaru programu z technologii na usługi oraz brak rozdzielenia funkcji, jakie objęte jego działaniem ma realizować administracja krajowa.
Polska od 2002 roku jest członkiem programu IDA. Wiąże się z nim duże nadzieje, głównie licząc na korzystanie z krajowego węzła sieci TESTA oraz oprogramowania CIRCA. Sprawę udziału Polski w programie IDA koordynuje Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji. Polska popiera kontynuowanie programu oraz dąży do wykorzystywania jego dokonań.
Grupa robocza zajmowała się także komunikatem Komisji Europejskiej, dotyczącym zagadnienia konwersji cyfrowej („digital switchover”), COM(2003)541 z 17 września 2003 roku.
W dyskusji podkreślono, że proces konwersji będzie sprawą trudną, wymagającą także decyzji politycznych. Państwa powinny stworzyć warunki prawne dla tego procesu. Nie jest wykluczone, że będzie potrzebne także zaangażowanie finansowe. Istotna będzie rola sektora prywatnego, a przede wszystkim konsumentów, którzy także poniosą koszty operacji. Trzeba publicznie o tym mówić i wszechstronnie informować, przygotowywać, wskazując na korzyści. Termin nie jest ustalony, nieoficjalnie podaje się 2012 rok.   
Sprawa ta była m.in. przedmiotem dyskusji podczas konferencji na temat telewizji cyfrowej w Cernobbio, gdzie omawiano także cyfrowe nadawanie naziemne, cyfrową telewizję interaktywną, instytucje lokalne, a możliwości telewizji cyfrowej, normalizacje, efektywne wykorzystanie częstotliwości.
Problematykę tę omawiano także przy okazji dyskusji na temat konkluzji Rady, dotyczącej komunikatu Komisji dla Rady, Parlamentu Europejskiego, Komitetu Społeczno– Ekonomicznego, Komitetu Regionów w sprawie przejścia od telewizji analogowej do cyfrowej.
Grupa zapoznała się z informacją na temat nieformalnej Rady Ministrów w Viterbo w dniach 3 - 5 września 2003 roku, gdzie omawiano przede wszystkim zagadnienia sieci szerokopasmowych oraz sposób wykorzystywania funduszy strukturalnych na rzecz rozbudowy infrastruktury telekomunikacyjnej.
Podczas jednego z posiedzeń, grupa zapoznała się z informacją Komisji Europejskiej na temat prac Nieformalnej Grupy do spraw Internetu, gdzie zajmowano się następującymi tematami: kwestie geograficznego przyporządkowania adresów internetowych, bezpieczeń-stwo serwerów, domeny internetowe najwyższego poziomu, migracja do protokołu IPv6, implikacje społeczne związane z internetem, przyszła struktura organizacyjna powołana do zarządzania internetem. 
Głębszej analizy wymagają w dalszym ciągu następujące kwestie: jaką rolę powinny mieć rządy w sprawach, dotyczących użytkowania narodowych rozszerzeń domen internetowych, jak powinny funkcjonować mechanizmy udostępniania tych domen. 
Grupa omówiła projekt konkluzji Rady, dotyczącej komunikatu Komisji w sprawie przeszkód dla upowszechniania dostępu do nowych usług i aplikacji społeczeństwa informacyjnego poprzez otwarte systemy stosowane w telewizji cyfrowej i telefonii 3G.
Grupa omówiła również projekt konkluzji Rady dotyczącej  komunikatu Komisji dla Rady, Parlamentu Europejskiego, Komitetu Społeczno – Ekonomicznego oraz Komitetu Regionów w sprawie roli eAdministracji dla przyszłości Europy.

Działalność Rady Europy w dziedzinie mediów

Statut Rady Europy stwierdza, że celem tej organizacji jest pogłębienie jedności między jej państwami członkowskimi w celu ochrony i popierania ideałów oraz zasad, które stanowią ich dziedzictwo, również przez ochronę i rozwój praw człowieka i podstawowych wolności.
Szczególnym zadaniem tej organizacji jest określanie i interpretacja standardów europejskich w szeroko pojętym zakresie praw człowieka, troska o ich przestrzeganie, a także stałe ich aktualizowanie i uzupełnianie, w miarę zmieniającej się sytuacji.
Działalność Rady Europy w dziedzinie środków przekazu zmierza do wspierania swobody wypowiedzi i informacji, zagwarantowanych w art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. 
Rada Europy promuje swobodny przepływ informacji na szczeblu europejskim, dzięki funkcjonowaniu różnorodnych, niezależnych i autonomicznych mediów masowych, jednocześnie zapewniając przestrzeganie innych podstawowych praw.
Działalność ta idzie dwoma głównymi torami. Z jednej strony Sekretariat Rady Europy organizuje współpracę międzyrządową w tej dziedzinie, sam prowadząc liczne działania w ramach programu pomocy i współpracy technicznej w dziedzinie mediów. Program ten, obecnie koncentrujący się na krajach Wspólnoty Niezależnych Państw, krajach bałkańskich i regionie Kaukazu, obejmuje takie sprawy jak: prawa i obowiązki dziennikarzy, regulacja prawna prasy, radia i telewizji, dostęp do informacji itp. Chodzi tu o ochronę i wspieranie swobody wypowiedzi i informacji przez przyjmowanie aktów prawnych, formułowanie polityki medialnej i działania praktyczne, o promocję dobrej praktyki w dziedzinie mediów, a także o walkę z rasizmem, ksenofobią, antysemityzmem, nietolerancją.
Działalność ta przyjmuje m.in. postać oceny projektów nowych ustaw lub nowelizacji regulujących media oraz szkoleń, seminariów i konferencji, także dla dziennikarzy, redaktorów i osób zarządzających mediami. Dotyczą one bardzo praktycznych spraw, jak np. dostęp do informacji, obrona swobód dziennikarskich, kwestie zniesławienia, ochrony prywatności, wreszcie zarządzania redakcjami prasowymi oraz stacjami radiowymi i telewizyjnymi.
Z drugiej zaś strony, różne ciała międzyrządowe, działające pod egidą Rady Europy podejmują szeroki zakres zagadnień medialnych o znaczeniu ogólnoeuropejskim. 
Istotne znaczenie z tego punktu widzenia ma Europejska Konwencja o Telewizji Ponadgranicznej, która reguluje zasady rządzące ponadgranicznym obiegiem programów telewizyjnych i w tym sensie rozszerza „europejską przestrzeń audiowizualną” tworzoną przez dyrektywę o telewizji bez granic. 
Na podstawie konwencji powołano Stały Komitet Rady Europy do spraw telewizji ponadgranicznej, do którego zadań należy nadzorowanie przestrzegania konwencji, organizowanie dyskusji nad jej interpretacją i stosowaniem, formułowanie wykładni konwencji i publikowanie opinii na ten temat.
Stały Komitet działa obok Komitetu Zarządzającego do spraw mediów masowych (CDMM), głównego ciała organizującego pracę RE w dziedzinie mediów. Gromadzi on  przedstawicieli wszystkich krajów członkowskich oraz wybranych organizacji zawodowych. Zadaniem CDMM jest organizowanie współpracy na szczeblu europejskim w odniesieniu do mediów, na rzecz  realizacji celów przyświecających Radzie Europy, biorąc pod uwagę zachodzące zmiany polityczne, gospodarcze i technologiczne, w tym zwłaszcza globalizację. 
CDMM ma wypracowywać kierunki i zasady polityki europejskiej oraz rozwiązania prawne w tej dziedzinie oraz monitorować przestrzeganie przez kraje członkowskie dokumentów przyjętych w efekcie jego pracy.
Komitet powołuje różne mniejsze ciała (komitety ekspertów, grupy specjalistów, panele konsultacyjne itp.), składające się z ekspertów desygnowanych przez kraje członkowskie. Ciała te koncentrują się na wybranych zagadnieniach, na ogół w intencji stworzenia projektu tekstu normatywnego (konwencji, rekomendacji, deklaracji politycznej). Tekst ten po zatwierdzeniu przez CDMM i uchwaleniu przez Komitet Ministrów Rady Europy, staje się wyrazem standardów europejskich w danej sprawie, wywodzących się z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i z całego dorobku normatywnego i prawnego Europy, w tym z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Z wyjątkiem konwencji, teksty te nie mają mocy obowiązującej, natomiast są autorytatywnym głosem państw europejskich, co do ideałów, zasad i norm, które powinny kierować działaniem władz ustawodawczych i państwowych w danej dziedzinie.
Często stosowaną metodą pracy CDMM i ciał mu podległych jest organizowanie konferencji i przesłuchań z udziałem przedstawicieli podmiotów i organizacji, związanych z daną sprawą. Służy to jako punkt wyjścia do własnych prac CDMM i podległych mu ciał nad poszczególnymi zagadnieniami. Można tu wymienić konferencje na temat konwergencji, radiofonii i telewizji cyfrowej, czy wreszcie zorganizowaną przez Stały Komitet do spraw Telewizji Ponadgranicznej konferencję „Europejska Konwencja o Telewizji Ponadgranicznej w zmieniającym się pejzażu radia i telewizji”.
Ogólny kierunek pracy CDMM i ciał mu podległych wytyczają odbywające się co 3-4 lata Europejskie Konferencje Ministerialne na temat polityki w dziedzinie mediów masowych. Konferencje te dokonują przeglądu działalności Rady Europy w dziedzinie mediów w kontekście sytuacji na rynku mediów oraz sytuacji międzynarodowej i określają priorytety na następne lata. Ostatnia taka konferencja „Polityka medialna przyszłości” miała miejsce w 2000 roku w Krakowie. Stwierdziła ona, że działalność Rady Europy w ciągu najbliższych kilku lat powinna koncentrować się na ludzkich i demokratycznych aspektach komunikowania, w tym zwłaszcza na czterech dziedzinach:
•	szukanie równowagi między swobodą wypowiedzi i informacji, a innymi prawami i uzasadnionymi interesami (np. prawem do prywatności)
Problematyka ta dotyczy między innymi metody godzenia swobody wypowiedzi i prawa do informacji z prawem do prywatności; swobody debaty publicznej i wyrażania opinii o politykach i urzędnikach państwowych; zasad informowania o rozprawach sądowych; materiałów prasowych, podważających godność i integralność osób; rozpowszechnianie informacji w Internecie przez osoby lub źródła, które nie podlegają kodeksom etyki dziennikarskiej.
•	pluralizm usług i zawartości mediów 
W tej dziedzinie, CDMM podjął analizę wpływu nowych technologii oraz rosnącej koncentracji mediów na pluralizm zawartości medialnej; analizował potrzebę zachowania różnorodności źródeł informacji jako czynnika ochrony pluralizmu; metody ochrony i promowania różnorodności kulturalnej na szczeblu europejskim i światowym; wpływ ochrony praw autorskich i pokrewnych na rozwój nowych technologii informacyjno-komunikacyjnych, uwzględniając z jednej strony potrzebę upowszechnienia treści, a z drugiej ochronę praw ich autorów; metody ochrony praw pokrewnych należnych nadawcom radiowo-telewizyjnym.
•	promowanie spójności społecznej 
Na tym polu, CDMM zajmował się w ramach planu działania problematyką wykluczenia i podziałów społecznych, wynikających z rozwoju społeczeństwa informacyjnego oraz metodom zapobiegania tym szkodliwym procesom; pełnym wykorzystaniem demokratycznego potencjału nowych technologii jako środków rozpowszechniania informacji i forum debaty publicznej; promocją edukacji medialnej; projektowaniem zasad polityki medialnej, dzięki którym państwa będą mogły zapewnić rozwój mediów publicznych, a także promocją wymiany doświadczeń w kwestii zadań, organizacji i finansowania mediów publicznych w erze cyfrowej, by ułatwić nadawcom publicznym dostosowanie się do wymogów nowej sytuacji i oferować odbiorcom program cechujący się pluralizmem i wysoką jakością.
•	przystosowanie ram prawnych działalności mediów do zmieniającej się sytuacji technologicznej i społecznej 
W tym zakresie prace CDMM polegały na analizowaniu rozwoju nowych technologii informacyjno-komunikacyjnych; wspieraniu wymiany informacji na temat nowych rozwiązań prawnych oraz o charakterze samoregulacji i współregulacji zainicjowanych w krajach europejskich; analizie dotychczasowych rozwiązań natury prawnej i politycznej z punktu widzenia ewentualnej konieczności ich aktualizacji i dostosowania do nowych warunków, zwłaszcza w celu ograniczenia szkodliwych konsekwencji nowych technologii, wykorzystywanych do rozpowszechniania treści przesyconych gwałtem i pornografią i szkodliwych dla niepełnoletnich.
CDMM spowodował zainteresowanie Rady Europy Światowym Szczytem na temat Społeczeństwa Informacyjnego i opiniował dokument “Demokracja, prawa człowieka i rządy prawa w Społeczeństwie Informacyjnym”, przedstawiony przez Radę Europy podczas jego obrad.
W tym kontekście trzeba też odnotować prace Stałego Komitetu do spraw Telewizji Ponadgranicznej, związane z przyszłą nowelizacją Europejskiej Konwencji o Telewizji Ponadgranicznej. Prace te dotyczą m.in. przyszłego zakresu Konwencji, a zwłaszcza ewentualnego objęcia jej przepisami zawartości przekazywanej za pośrednictwem nowych technologii informacyjno-komunikacyjnych. 
Prace te są równoległe do trwających w Komisji Europejskiej prac nad przyszłą nowelizacją dyrektywy o telewizji bez granic, gdzie również temat zakresu dyrektywy i możliwości objęcia nią treści, przekazywanych przez nowe technologie jest przedmiotem gorącej dyskusji.
Stały Komitet dokonuje szczegółowej analizy przepisów obecnej konwencji z punktu widzenia ich aktualności, w szybko zmieniającej się sytuacji oraz kierunków zmiany, gdy nowelizacja stanie się nieuchronną koniecznością.
Postanowiono omawiać kolejno poszczególne grupy przepisów konwencji:
•	dotyczące prawa do informacji, kulturalnych celów konwencji, dostępu do ważnych wydarzeń, prawa do krótkich sprawozdań z ważnych wydarzeń, pluralizm mediów i prawo do odpowiedzi (art. 8, 9, 9a, 10, 10a),
•	sprawy ochrony małoletnich i godności ludzkiej (art. 7),
•	reklama, telesprzedaż, sponsoring, nowe techniki reklamy, reklama produktów szkodliwych (art. 11-18c),
•	zakres konwencji, jurysdykcja, swoboda odbioru i rozprowadzania programów ponadgranicznych i obowiązki Państw-Stron Konwencji (art. 3, 4, 5, 6).  
Każdemu z tych tematów będzie poświęcone jedno posiedzenie Komitetu. Polska przygotowuje opracowanie na temat zakresu konwencji, jurysdykcji, swobody odbioru i rozprowadzania programów ponadgranicznych i obowiązków Państw-Stron Konwencji.
W CDMM trwają też prace nad przygotowaniem następnej konferencji ministerialnej, która odbędzie się w listopadzie 2004 roku w Kijowie.

Prace komitetów i grup ekspertów Rady Europy

Komitet Zarządzający do spraw Środków Masowego Przekazu (CDMM)
Komitet, w którego pracach uczestniczą przedstawiciele wszystkich krajów członkowskich RE, dąży do rozwoju współpracy między krajami członkowskimi w dziedzinie polityki medialnej, służącej wolności słowa i mediów oraz prawom człowieka. W tym celu projektuje cele i sposoby realizacji polityki medialnej oraz monitoruje realizację przez państwa członkowskie, przygotowanych pod jego auspicjami, rekomendacji i deklaracji Komitetu Ministrów Rady Europy. Przygotowuje europejskie konferencje ministerialne, realizuje określone przez nie cele i programy działania. Komitet powołuje ciała podległe (komitety ekspertów, grupy specjalistów, panele doradcze itp.) w celu realizowania konkretnych przedsięwzięć lub analizy tematów, uznanych za ważne dla realizacji celów organizacji i nadzoruje ich działalność. Komitet zatwierdza wszystkie dokumenty (projekty rekomendacji, deklaracji, konwencji itp.), przygotowywane przez te ciała i przedkładane Komitetowi Ministrów RE.
W 2003 roku Komitet odbył dwa posiedzenia. Pracami Komitetu kieruje Biuro w następującym składzie: Alessandra Paradisi (Włochy) – przewodnicząca; Karol Jakubowicz (Polska) – wiceprzewodniczący; członkowie: Kristina Hautala-Kajos (Finlandia); Sebnem Bilget (Turcja) – członek Biura; Mathias Traimer (Austria); Bissera Zankova (Bułgaria) Saskia Welschen (Holandia). 
Pod auspicjami Komitetu działały w 2003 roku grupy specjalistów do spraw swobody wypowiedzi i innych praw podstawowych, do spraw demokratycznych i społecznych aspektów cyfrowej radiofonii i telewizji oraz do spraw usług internetowych i demokracji, a także panele konsultacyjne do spraw mediów i terroryzmu, do spraw różnorodności mediów, do spraw własności intelektualnej oraz do spraw konwergencji.
Zadaniem grup specjalistów jest przygotowywanie projektów dokumentów, które następnie Komitet przedstawia do zatwierdzenia przez Komitet Ministrów Rady Europy. Z kolei panele konsultacyjne zajmują się analizą sytuacji w wybranych dziedzinach i przedstawiają Komitetowi raporty, stanowiące punkt wyjścia do ewentualnych dalszych działań, służących wypracowywaniu stanowiska politycznego oraz określaniu standardów europejskich w danej dziedzinie. Panel konsultacyjny do spraw różnorodności mediów przedstawił raport na temat różnorodności mediów, a obecnie pracuje nad raportem na temat koncentracji mediów na szczeblu europejskim. Panel konsultacyjny do spraw konwergencji przygotowuje raport, przedstawiający zjawisko konwergencji i jego konsekwencje.
VII Konferencja Ministerialna RE w sprawie polityki w zakresie mediów masowych
W 2003 roku prace Komitetu zdominowane zostały przez przygotowania do VII Konferencji Ministerialnej RE w sprawie polityki w zakresie mediów masowych. Odbędzie się ona w Kijowie w listopadzie 2004 roku. Temat ogólny konferencji brzmi: „Integracja i różnorodność: nowe wyzwania polityki europejskiej w dziedzinie mediów i komunikowania” Dyskusja skoncentruje się na następujących tematach szczegółowych:   
•	Wolność wypowiedzi i informacji w czasie kryzysu (temat wprowadzi raport przygotowany przez Turcję), w tym:
•	Media a terroryzm.
•	Media a wojna i stan nadzwyczajny.
•	Rola mediów w dialogu między kulturami i zapobieganiu kryzysom.
•	Różnorodność kulturowa i mediów w dobie globalizacji (raport przygotowany przez Finlandię, Szwecję i Norwegię), w tym:
•	Promowanie różnorodności mediów w obliczu globalizacji.
•	Negocjacje GATS a ochrona i promocja działań Europy na rzecz różnorodności mediów.
•	Radiofonia i telewizja publiczna jako gwarant różnorodności informacji.
•	Upowszechnianie i dostęp do informacji w społeczeństwie informacyjnym (raport przygotowany przez Polskę), w tym: 
•	Jak zapewnić dostęp do usług i zawartości komunikowania w społeczeństwie informacyjnym?
•	Uczestnictwo w funkcjonowaniu demokracji: jaka rola mediów masowych?
•	Wpływ konwergencji na regulację prawną mediów.
Termin konferencji wybrano z uwzględnieniem następujących faktów:
•	na wiosnę 2005 roku zaplanowano kolejne spotkanie szefów państw i rządów krajów członkowskich Rady Europy. Wyniki konferencji ministerialnej będą zatem mogły zostać wzięte pod uwagę przez spotkanie na szczycie. 
•	konferencja odbędzie się w przerwie między dwiema częściami Światowego Szczytu na temat Społeczeństwa Informacyjnego (Genewa, grudzień 2003 i Tunis, 2005 roku). Konferencja będzie zatem mogła zapoznać się z wynikami pierwszej części i sformułować wnioski, które będą mogły zostać przedstawione podczas drugiej części.
Konferencja przyjmie deklaracje polityczne na powyższe tematy oraz plan działania na następne lata. Projekty deklaracji politycznych i planu działania zostaną przyjęte przez Komitet, na podstawie propozycji opracowanych przez różne wyspecjalizowane grupy działające pod jego egidą. Grupom tym przedłużono mandat do końca 2004 roku. Nowe grupy zostaną powołane po konferencji ministerialnej dla zrealizowania zadań, określonych w przyjętym przez nią planie działania.
Deklaracje i rekomendacje Komitetu Ministrów RE przygotowane przez CDMM
W 2003 roku dobiegł końca kilkuletni proces pracy nad deklaracją Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie swobody debaty politycznej w mediach. Wskutek licznych wątpliwości i zastrzeżeń, zgłaszanych na różnych szczeblach, projekt ten podlegał wielokrotnym zmianom i przeróbkom. W listopadzie 2003 roku Komitet przekazał go po raz kolejny pod obrady Komitetu Ministrów Rady Europy, który zatwierdził go w lutym 2004 roku.
W 2003 roku Komitet Ministrów przyjął także inne teksty, określające standardy europejskie w sprawach związanych z mediami, opracowane i przedłożone przez CDMM, w tym rekomendację na temat promowania wkładu cyfrowej radiofonii i telewizji do rozwoju demokracji i społeczeństwa; deklarację i rekomendację w sprawie dostarczania informacji w mediach na temat pracy policji i sądów; rekomendację na temat ochrony praw pokrewnych nadawców radiowych i telewizyjnych, a także rekomendację na temat ochrony praw autorskich i pokrewnych oraz zwalczania piractwa w środowisku cyfrowym.
W czerwcu 2003 roku Komitet Ministrów przyjął dokument, w którym Rada Europy określiła swoje stanowisko w kwestii problematyki Światowego Szczytu na temat Społeczeństwa Informacyjnego w grudniu 2003 roku.
Trwały też prace nad innymi dokumentami, które CDMM przedłoży do zatwierdzenia w terminie późniejszym, w tym nad projektem rekomendacji w sprawie “e-governance”; projektem rekomendacji w sprawie prawa do odpowiedzi w środowisku nowych mediów; projektem deklaracji w sprawie swobody wypowiedzi i informacji w kontekście walki z terroryzmem; projektem rekomendacji na temat praw wyłączności a prawem społeczeństwa do informacji.
W przygotowaniu jest podręcznik edukacji medialnej w zakresie Internetu, stanowiący wkład do projektu Rady Europy „Efektywne działanie instytucji demokratycznych”.
Różnorodność kulturalna
Komitet omówił uwagi do projektu instrumentu prawa międzynarodowego na temat różnorodności kulturalnej, przygotowane przez grupę konsultacyjną do spraw różnorodności mediów. Projekt ten przygotowany został przez nieformalną strukturę Międzynarodową Sieć na rzecz Polityki Kulturalnej (INCP), grupującą około 50 państw.	Komitet przekazał te uwagi INCP, jak wkład do tego przedsięwzięcia. Nie oznacza to formalnego poparcia dla powstałego dotąd wstępnego projektu, a jedynie chęć wniesienia merytorycznego wkładu do dyskusji nad nim.
Komitet z zadowoleniem przyjął informację, że UNESCO przejmie prace nad tym projektem i rozpocznie formalne prace nad uchwaleniem stosownej konwencji na ten temat.
Konferencja na temat telewizji cyfrowej
Konferencja ta miała miejsce 3 listopada 2003 roku. W jej trakcie odbyły się trzy sesje:
•	Przegląd rozwoju telewizji cyfrowej w Europie (aspekty techniczne, prawne, upowszechnienie telewizji cyfrowej).
•	Promocja demokracji i spójności społecznej w erze cyfrowej. 
•	Dostęp do zróżnicowanych usług i treści na platformach telewizji cyfrowej.
Wnioski wypływające z konferencji będą wzięte pod uwagę w przyszłych pracach Komitetu, w tym zwłaszcza w dokumentach konferencji ministerialnej.

Stały Komitet Rady Europy do spraw Telewizji Ponadgranicznej
Status i zadania Komitetu określa Europejska Konwencja o Telewizji Ponadgranicznej w art. 20-22. Odpowiada on za przestrzeganie i stosowanie konwencji, formułuje zalecenia z tym związane, daje wykładnię przepisów konwencji i uczestniczy w rozwiązywaniu ewentualnych konfliktów, powstałych na gruncie ich stosowania. Konwencja została podpisana przez 37 krajów. Ratyfikowało ją dotąd 28 krajów. 
Wpływ zmian technologicznych i rynkowych na Europejską Konwencję o Telewizji Ponadgranicznej i perspektywy jej nowelizacji
Był to główny temat obrad Komitetu w 2003 roku. Ustawodawstwo medialne różnych krajów zaczyna uwzględniać fakt rozwoju nowych technologii i ich wykorzystania do celów rozpowszechniania treści dziennikarskich i programowych. Dla przykładu,  w nowej ustawie o radiofonii i telewizji w Belgii przyjęto zasadę „technologicznej neutralności” przepisów, zatem przepisy regulujące program telewizyjny odnoszą się do tego programu także wtedy, gdy jest on rozpowszechniany w Internecie w formie „webcasting”. 
W Wielkiej Brytanii, w świeżo przyjętym „Communications Act”, zastrzeżono możliwość jego zmiany, gdyby zaszła konieczność objęcia jego przepisami kolejnych technologii, lub wyłączenia jakiejś technologii spod zakresu jego obowiązywania. W Niemczech przyjęto traktat między krajami związkowymi Niemiec w sprawie ochrony małoletnich oraz godności ludzkiej w mediach, który dotyczy wszystkich środków rozpowszechniania treści, niezależnie od stosowanej technologii.
Komitet podjął decyzję o przeprowadzeniu przeglądu wszystkich przepisów konwencji z punktu widzenia ewentualnej, przyszłej nowelizacji, równolegle do przyszłej nowelizacji dyrektywy o telewizji bez granic. 
W ramach prac nad kierunkami nowelizacji konwencji, Komitet zapoznał się z raportem dr Andreasa Grünwalda na temat możliwych kierunków zmian konwencji, w celu ewentualnego objęcia jej przepisami treści rozpowszechnianych za pomocą nowych technologii. Przedstawił on trzy podstawowe warianty: 
•	zachowanie konwencji w jej obecnym kształcie i nieregulowanie technologii multimedialnych, 
•	stworzenie w ramach konwencji nowej kategorii usług multimedialnych i częściowe zastosowanie do nich przepisów konwencji, 
•	uregulowanie nowych technologii w odrębnej Konwencji Multimedialnej.
Konsultant zaproponował trzy potencjalne podejścia do określenia listy nowych usług multimedialnych, które powinny ewentualnie zostać objęte regulacją zawartości: 
•	określenie kryteriów identyfikowania takich usług (liczba użytkowników; rodzaj zawartości, w tym zwłaszcza jej zdolność wpływania na opinię publiczną; zakres decyzji użytkownika, co do odbioru tych treści i jego kontroli nad aktem odbioru; obecność zawartości dziennikarskiej w odbieranych treściach, 
•	sporządzenie listy tych usług, 
•	podejście globalne, polegające na przyjęciu założenia, że wszelkie formy komunikacji elektronicznej mogą mieć potencjalny wpływ na opinię publiczną.
Konsultant zwrócił też uwagę na konieczność uwzględnienia takich mechanizmów jak samoregulacja i koregulacja w ewentualnych przyszłych rozwiązaniach.
Te opcje działania wyznaczają możliwy dzisiaj do przewidzenia zakres podstawowych decyzji, jakie należy podjąć, by przystąpić do nowelizacji konwencji w celu całościowego lub częściowego objęcia nowych technologii regulacją zawartości, obecnie obowiązującą wobec telewizji. Z dyskusji wynikało, że pomysł przyjęcia odrębnej Konwencji Multimedialnej nie wydaje się realny. Dr Andreas Grünwald wyraził pogląd, że najwłaściwszą drogą do określenia listy nowych usług, które powinny zostać objęte znowelizowaną konwencją jest sporządzenie ich listy. Próba określenia kryteriów identyfikowania takich usług może być różnie interpretowana przez różne kraje. 
Podczas innego posiedzenia przedstawiciel Austrii przedstawił, zgodnie z poprzednimi ustaleniami, opracowanie na temat ewentualnej konieczności i kierunków nowelizacji art. art. 11-18c Konwencji, dotyczących reklamy, sponsoringu, telesprzedaży i nowych technik reklamy. Przedstawiono także opracowanie Sekretariatu Komitetu na ten temat.
Na tle tych opracowań wywiązała się dyskusja na temat wybranych aspektów problemu, w tym reklamy podzielonego ekranu (split-screen advertising), reklamy ukrytej, product placement itp.
W Europie widać różne podejście do kwestii reklamy podzielonego ekranu. 
W Szwajcarii zasada czasowego oddzielenia programu od reklamy jest przestrzegana bardzo rygorystycznie, zatem „split-screen advertising” jest zabronione. W innych krajach dopuszcza się jedynie oddzielenie przestrzenne (np. na tym samym ekranie), więc ten typ reklamy  jest dozwolony (np. Niemcy). Pewnym wyjściem może być określenie gatunków, w których „split-screen advertising” może się pojawiać, bez szkody dla wartości i integralności programu, a w których nie. Prace tego typu trwają w ramach Unii Europejskiej.
Product placement jest powszechnie traktowany jako reklama ukryta i na ogół (Węgry, Niemcy, Francja, Hiszpania) zabroniony w pozycjach wyprodukowanych przez nadawcę lub na jego zlecenie, natomiast dozwolony w pozycjach i gatunkach (np. filmy fabularne) wyprodukowanych poza kontrolą nadawcy. W wielu krajach (Estonia) ta technika reklamowa nie jest w żaden sposób zdefiniowana i objęta przepisami.
Zwrócono też uwagę, że konwencja nie zawiera definicji reklamy ukrytej i product placement. 
W dyskusji podniesiono także inne sprawy, a w szczególności:
•	w jakim stopniu przepisy na temat reklamy odnoszące się do radia i telewizji mogą być odniesione do nowych technologii (np. zasada, że reklamy powinny być nadawane w blokach);
•	kwestia definicji godziny (w komentarzu do konwencji jasno przyjęto, że chodzi o godzinę zegarową; identyczna zasada obowiązuje na gruncie dyrektywy).
Komitet będzie kontynuował prace na te tematy.
W tym kontekście należy wspomnieć o dyskusji na temat ewentualnego zaostrzenia przepisów lub w ogóle zakazu reklamy alkoholu. Nie zgłoszono jednak żadnych wniosków w tej sprawie.
Elementem dyskusji na temat rozciągnięcia obecnych norm i standardów, uznawanych przez Radę Europy za nowe technologie, była także informacja o pracach, podjętych przez  grupę specjalistów do spraw usług internetowych i demokracji nad projektem rekomendacji Komitetu Ministrów w sprawie prawa do odpowiedzi w środowisku nowych mediów, korespondującego z prawem do odpowiedzi w programie telewizyjnym, przyznawanym przez samą konwencję w art. 8. 
Projekt wzbudził wątpliwości m.in. ze względu na to, że ustanawia prawo do sprostowania w odniesieniu do Internetu, co nastręcza wiele poważnych problemów w jego stosowaniu. Wątpliwości budziły m.in. sprawa definicji „medium” w odniesieniu do zawartości Internetu, terminu publikacji sprostowania, obowiązek archiwizowania zawartości, do której odnosi się sprostowanie itp. W dyskusji twierdzono, że te i inne trudności w ewentualnym stosowaniu zasad określonych w projekcie rekomendacji stawiają ten projekt pod znakiem zapytania.

Grupa Rady Europy do spraw demokratycznego i społecznego wpływu mediów w dobie technologii cyfrowej (MM-S-DB)
W 2003 roku kontynuowane były prace grupy Rady Europy do spraw demokratycznego i społecznego wpływu mediów w dobie technologii cyfrowej (MM-S-DB).
W 2003 roku odbyły się dwa spotkania grupy, podczas których pracowano nad sformułowaniem projektu nowej rekomendacji w sprawie krótkich sprawozdań z wydarzeń, do których transmisji sprzedano prawa wyłączne. Celem zapoznania się z różnymi aspektami tego zagadnienia zaproszono przedstawicieli zainteresowanych tą problematyką organizacji do zaprezentowania swoich uwag  i zajęcia stanowiska w poszczególnych kwestiach. Wśród gości znaleźli się przedstawiciele World Association of Newspapers (WAN) i European Newspaper Publishers’ Association (ENPA), European Publishers Council, REUTERS, European Broadcasting Union, Association of Commercial Broadcasters, UEFA, International Tennis Federation oraz FIFA.
Pracowano również nad projektem wkładu Grupy MM-S-DB do dokumentu, który miałby być przedstawiony na VII Europejskiej Konferencji Ministerialnej w sprawie polityki środków przekazu, mającej odbyć się w listopadzie 2004 roku w Kijowie. 
Grupa zaangażowana była także w przygotowanie konferencji Rady Europy o telewizji cyfrowej 3 listopada 2003 roku w Rzymie, podczas której zaprezentowano rekomendację Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie środków promowania demokratycznego i społecznego udziału w rozpowszechnianiu cyfrowym (Recommendation on measures to promote the democratic and social contribution of digital broadcasting). 
Rekomendacja podkreśla rolę nadawców, a w szczególności nadawców publicznych w promowaniu wartości leżących u podstaw nowoczesnych, demokratycznych struktur społecznych. Chodzi w szczególności o ochronę praw człowieka, kulturę i pluralizm polityczny. Podkreśla się, że rozwój cyfrowej telewizji stwarza zupełnie nowe możliwości, umożliwiając oferowanie usług społeczeństwa informacyjnego w każdym domu. W tym kontekście ważne jest skierowanie szczególnej uwagi na mniej aktywne grupy społeczne, tak aby nie zostały pozbawione możliwości korzystania z tych usług. Można ten cel realizować w szczególności poprzez powszechną dostępność programów, udostępnianych drogą naziemną, a także usług telewizji ponadgranicznej. Podkreślono również, w ramach formułowanych zaleceń, konieczność zwracania szczególnej uwagi na ochronę małoletnich, godności ludzkiej, nierozpowszechnianie treści nawołujących do nienawiści i przemocy w środowisku cyfrowym, oferującym dostęp do szerokiej oferty zróżnicowanych programów.
Podczas prac grupy dyskutowano o różnych aspektach związanych z wykonywaniem praw wyłącznych do wydarzeń, wzbudzających duże zainteresowanie społeczne, a zwłaszcza możliwości dokonywania krótkich (około 90 sekund) sprawozdań z tych wydarzeń przez agencje informacyjne. 
Podjęto prace nad zmianą i uaktualnieniem rekomendacji o prawach do robienia krótkich sprawozdań z ważnych wydarzeń, do których transmisji zakupiono prawa na zasadzie wyłączności, w drodze sformułowania projektu nowej rekomendacji.

Grupa specjalistów do spraw usług on-line i demokracji (MM-S-OD)
Grupa specjalistów do spraw usług on-line i demokracji (MM-S-OD), w której Polska ma swojego przedstawiciela, skupiała swoją uwagę na dwóch zasadniczych kierunkach działań. 
Po pierwsze na przygotowaniu rekomendacji dotyczącej realizacji prawa do odpowiedzi i repliki w środowisku on-line. Rosnące znaczenie i popularność Internetu, jego coraz bardziej powszechny charakter nakazują rozważenie potrzeby zastosowania rozwiązań prawnych, charakterystycznych dotychczas dla mediów tradycyjnych, takich jak prasa, radio i telewizja. Jednym z tych uprawnień jest prawo do repliki, do domagania się sprostowania nieprawdziwych faktów, a tym samym do ochrony ważnego prawa obywatelskiego. Zespół przygotował kolejne wersje projektu, dotyczącego prawa do repliki w środowisku on-line i poddał przygotowany projekt konsultacji krajowej i na poziomie międzynarodowym. 
Drugi kierunek zainteresowań grupy to przygotowanie podręcznika, przeznaczonego przede wszystkim dla młodych i niedoświadczonych użytkowników Internetu, którego celem jest zwiększenie świadomości korzyści i zagrożeń związanych z nowymi technologiami. 
Projekt ten jest częścią szerszych prac w ramach tzw. projektu zintegrowanego, którego celem jest usprawnienie działania instytucji demokratycznych przy wykorzystaniu nowych technologii komunikowania. Grupa przedyskutowała propozycje tematów, które koniecznie powinny być uwzględnione w tego rodzaju wydawnictwie skierowanym do młodzieży. Wśród tych zagadnień znalazły się między innymi kwestie etyki komunikowania, bezpieczeństwa w sieci, poszanowania praw twórców, problem treści szkodliwych i nielegalnych, rozwoju e-demokracji.

Europejskie Obserwatorium Audiowizualne

W 2003 roku Europejskie Obserwatorium Audiowizualne obchodziło rocznicę dziesięciolecia działalności. W styczniu odbyła się z tej okazji w Strasburgu międzynarodowa konferencja „Transparentność jako wyzwanie dla sektora audiowizualnego”, w której wzięło udział około 200 uczestników, z ponad 30 krajów członkowskich EOA. Konferencję otworzył Sekretarz Generalny Rady Europy Walter Schwimmer, podkreślając rolę Obserwatorium w rozwoju szeroko pojętego europejskiego rynku audiowizualnego. Dzięki analizom i opracowaniom EOA oraz ich dostępności poprzez liczne publikacje i seminaria EOA możliwe stało się urzeczywistnienie zasady przejrzystości regulacyjnej w tym sektorze. 
Z  okazji  jubileuszu powstało specjalne wydawnictwo zatytułowane „10 lat transparentności w sektorze audiowizualnym”. Zarówno spotkanie jak i wydawnictwo były okazją do podsumowania działalności tej organizacji, będącej integralną i istotną częścią  europejskiego sektora audiowizualnego. Dane i analizy Obserwatorium, dotyczące sektora audiowizualnego mają charakter kompleksowy i dają wyobrażenie o całym praktycznie rynku europejskim, ponieważ obejmują zarówno kraje będące członkami Unii Europejskiej, jak i pozostające poza Unią.
W 2003 roku prezydencję sprawowała Finlandia.  Działalność organizacji skupiała się na udoskonalaniu istniejącego systemu informatycznego, baz danych: MERLIN, KORDA, LUMIERE, tworzeniu nowych baz oraz publikacji zarówno stałych jak: Rocznik Statystyczny, IRIS i IRIS-Plus oraz analiz tematycznych. Europejskie Obserwatorium planuje sukcesywnie rozszerzać obszary zainteresowań o takie tematy jak: multimedia, nowe technologie oraz prawo podatkowe i prawo pracy w sektorze audiowizualnym. 

Przewodnicząca Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji	
	
dr hab. Danuta Waniek	

Warszawa, 24 marca 2004 roku